Eenmaal per maand ziet u
hier een foto met een beschrijving afkomstig uit het Streekarchief
Gooi en Vechtstreek. U kunt daar zelf ook op zoek naar de
geschiedenis van Hilversum. Bent u bijvoorbeeld benieuwd naar uw
huis of straat in vroeger tijden? Breng dan eens een bezoek.
Honderden archieven en collecties liggen op u te wachten. Het
Streekarchief Gooi en Vechtstreek zit in het Stadskantoor, Oude
Enghweg 23; openingstijden ma. 9.00-13.00 uur, di. t/m vr.
9.00-17.00 uur ; website: www.gooienvechthistorisch.nl
Economische crises en toenemende werkloosheid gaan meestal hand in hand. Dat was vroeger niet anders. Dik honderd jaar geleden stond de arbeidsbemiddeling echter nog in de kinderschoenen. Veel erger was het dat misstanden daarbij schering en inslag waren. Het waren vaak ploegbazen, kroegbazen en verhuurkantoren die weliswaar bemiddelden, maar daarbij vooral uit waren op persoonlijk gewin.
Werkliedenvereniging
Omstreeks 1900 ontstonden ook in Hilversum de eerste
werkliedenverenigingen, de voorlopers van de vakbonden. Dankzij die
organisaties konden Hilversumse arbeiders eindelijk opkomen voor
hun eigen belangen. Op initiatief van deze werkliedenverenigingen
ontstond in 1906 de Gemeente-Arbeidsbeurs, die werkloos geworden
arbeiders snel aan ander werk moest helpen.
Vooraan
Hilversum stond daarmee vooraan in de rij. De eerste openbare, door
de overheid geleide arbeidsbemiddeling, ontstond in 1902 in
Schiedam. Dat was een proef. Die werd drie jaar later omgezet in
een definitieve arbeidsbeurs. In datzelfde jaar volgden Haarlem en
in 1906 Den Haag, Hilversum, Leiden en Venlo. Het belangrijkste
principe van deze gemeentelijke arbeidsbeurzen was dat bemiddeling
zowel voor werknemers als werkgevers kosteloos moest zijn.
Niet succesvol
De Gemeente-Arbeidsbeurs startte in Hilversum in de Langestraat.
Het begin was niet echt succesvol. Van de 79 werklozen die zich in
het eerste jaar aanmeldden, kwamen er slechts twee aan de slag. Het
experiment werd in 1910 beëindigd. Toch bleef de behoefte aan
arbeidsbemiddeling. In 1912 werd een tweede, succesvollere poging
ondernomen tot oprichting van een Gemeente Arbeids Beurs (GAB). Op
1 augustus van dat jaar opende de beurs haar deuren in het pand
Langestraat 120. Directeur Pieter Dekema kreeg vier medewerkers,
van wie de loopjongen één gulden per week verdiende. In 1917 kregen
de vrouwelijke werklozen een eigen ingang. De bemiddeling van
dagmeisjes, kamermeisjes, dienstboden, keukenmeiden en werksters
floreerde in die dagen.
Streekarchief Gooi en Vechtstreek
Zie ook
Historisch Hilversum: Vliegveld Hilversum
